Monthly Archives: Oktober 2008

Om werk te merk

Standard

Onderwysers word oorlaai met merkwerk.  Een opstel x 35 leerders x 4 klasse per graad = baie rooi ink.  Veral taalonderwysers het ontsaglike hoeveelheidjies merkwerk (lees, luister, praat, skryf) vir elke kind se portefeulje.

So moes ek ook onlangs 22 parodieë bepunt.

Maar hoe nou gemaak as jy wil fokus op die leerders se groei en ontwikkeling?  …as jou lesplan uitloop op die redigering van tekste en jy leerders/studente wil kry om selfvertroue te ontwikkel in hul eie kreatiewe vermoëns…?  Maak jy dit nie als ongedaan met die merkery ter wille van ‘n punt nie?  …want of jy nou 18 of 47 uit 50 kry – albei punte ontmoedig verdere léér!  ‘n Punt veronderstel dat die proses afgehandel is: klaar, finis, afgemerk.  Punt.

lees verder

Parodie in drie dele: redigeer (3)

Standard

Kreatiwiteit kan, volgens my, geleer en -onderrig word.  So ook kreatiewe skryf.

In my parodie-opdrag word leerders (in hierdie geval opvoedkunde-studente) begelei deur ‘n omskeppingsproses van ‘n sprokie tot ‘n eie verhaaltjie:  Eers som hulle die oorspronklike teks op, en dan torring hulle aan die verskillende verhaalelemente (karakters, tyd, gebeure, ruimte, tema en vertelinstansie) om die hele affêre snaaks te maak.

Hierdie benadering berus sterk op die konstruktivistiese leerteorieë wat nie net aanvaar dat leerders “kreatief” is of outomaties snap wat met die konsepte “opsomming”, “parodie” of “verhaalelemente” bedoel word nie, maar konstant hulle eie verstaan skep, en begelei moet word om – deur self te doen en te sukkel – geleer te kry.

lees verder

Roadtrip #4 – ‘n dorpie steeds (s)onder water: Laingsburg

Standard

Teetyd, dag een, stop ons vir toebroodjies op Laingsburg, reg langs die vloedlynbordjie, naby die mooi siersteenkerk.  Ons gesels met ‘n ouerige vrou wat langtand na ons padkos staar.  “Die dorp issie meer wat dit wassie,” hoor ons.  Sy het self twee kinders in die vloed verloor.

‘n Ander man, ‘n plaaswerker, wil hê ek en my vriend moet die skaapplaas net buitekant die dorp opkoop; “die witmense is uit die dorp uit,” sê hy.

Ek het geweet van Laingsburg se vloed, soos ek al gehoor het van Tulbach se aardbewing.  Maar eers nou het ek begin verstáán watse ramp dit regtig was – en steeds is.  Laingsburg is verslae.  Hulle wonde rou.  Hulle moed laag.

Ek het op die volgende argiefberig van Die Burger afgekom, geskryf deur Wilmer Müller (nie familie nie):

Laingsburg-vloed ná 21 j. onthou
Mev. Racheltjie Nel (88), een van die oudste oorlewendes in die Laingsburg-vloed van 1981. Haar lewe is gespaar toe sy teen ‘n boom vasgespoel is en daarin geslaag het om in die boom te klim. Op vrae oor die vloed het sy gesê: “Dit was sleg”, en begin huil toe sy aan die gebeure dink. Sy het haar dogter in die vloed verloor.
lees verder

Sinlose skooltake grens aan kindermishandeling

Standard

Skooltake is vir amper alle ouers, leerders én onderwysers ‘n aaklige gedoente.  Lees Dorings en soms Rose se inskrywing Ouers moet klas gee of huiswerk doen, vanuit ‘n ouer se perspektief.

Die uitkomsgebaseerde onderwys (UGO)-filosofie agter die magdom take is wel op grondige leerteorieë geskoei: ‘n kind léér meer as hy/sy self inligting navors en take doen.

MAAR:

In plaas van klastyd afstaan aan begeleide navorsing, deel onderwysers die opdragte as huiswerk uit; in plaas van één omvattende taak waarin verskeie leeareas geïntegreer word, dink elke onderwyser sy/haar eie takies uit, sonder om dit te koördineer op die kwartaalrooster.

En so leer ons kinders cut en paste – nie om selfstandig te dink of kreatief kennis te skep nie – maar om onderwysers suksesvol te fnuik.

* * *

Wat ons werklik in klaskamers kort, is onderwysers wat konstruktivisties, taakgerig klasgee om leerders se belangstelling te wek; onderwysers wat nie iets as ‘n losstaande, summatiewe (net-vir-‘n-persentasiepunt) opdrag uitdeel nie, maar as ‘n geïntegreerde, formatiewe (vormende) oefening, waarop daar voortgebou en verbeter kan word.

Wat ons werklik in skole kort, is ‘n beleid rondom take, plagiaat en portefeuljesamestellings.

Wat ons by die huise kort, is ouers wat nie naslaanwerk namens kinders doen nie, maar vir hulle die beginsels van navorsing onderrig. 

Wat ons verder kort, is biblioteke en behulpsame bibliotekarisse.

* * *

Dalk help my handleiding.

Of dalk kort ons politieke ingryping.

Maar die take-tsunami’s tans grens aan kindermishandeling, of hoe dink jy?

NOTA aan BEd- en NOS-onderwysstudente

Standard

Die vakdidaktiek Afrikaans onderwysstudente wat Humor en konstruktivisme in die onderrig van kreatiewe skryf by my neem, moet asseblief kennis neem van die volgende bloginskrywings waarop hulle kommentaar moet lewer teen hierdie Woensdag 15 Oktober:

Vir die opsommings: https://mnrmuller.wordpress.com/2008/08/21/parodie-in-drie-dele-opsomming/

Vir die voltooide parodieë: https://mnrmuller.wordpress.com/2008/08/27/parodie-in-drie-dele-vlymskerp-spot-2/

Indien jy nie jou parodie indien nie, verbeur jy jou klaspunt vir dié module-deel.

Lees gerus ook al die ander inskrywings onder die Klasgee-kategorie om vir die eksamenvraestel voor te berei.